ทีมจักษุแพทย์และวิศวกรมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์สร้างชื่อเสียงให้ประเทศไทยบนเวทีนวัตกรรมนานาชาติ คว้ารางวัล NRCT Special Award for Outstanding Invention and Innovation จากงาน iENA 2026 ประเทศเยอรมนี ด้วยผลงาน “QUICK Glaucoma Detection Program” นวัตกรรม AI วิเคราะห์ภาพขั้วประสาทตาและปัจจัยเสี่ยงโรคต้อหิน ประมวลผลรวดเร็วเพียง 3 วินาที หวังเพิ่มโอกาสค้นพบผู้มีความเสี่ยงตั้งแต่ระยะเริ่มต้น พร้อมขยายการคัดกรองสู่ชุมชน

ปทุมธานี – 3 พฤศจิกายน 2569 อีกหนึ่งความสำเร็จที่น่าภาคภูมิใจของวงการแพทย์และนักวิจัยไทย เมื่อทีมจักษุแพทย์จากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ นำโดย รศ.นพ.ศักดิ์ชัย วงศกิตติรักษ์ ร่วมกับทีมวิศวกร พัฒนานวัตกรรมทางการแพทย์จนได้รับรางวัล NRCT Special Award for Outstanding Invention and Innovation จากสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ในงานแสดงสิ่งประดิษฐ์และนวัตกรรมนานาชาติ The International Trade Fair – Ideas, Inventions and New Products (iENA 2026) ซึ่งจัดขึ้นระหว่างวันที่ 31 ตุลาคม – 2 พฤศจิกายน 2569 ณ เมืองนูเรมเบิร์ก สหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนี

ผลงานที่ได้รับรางวัลคือ “QUICK Glaucoma Detection Program” โปรแกรมคัดกรองความเสี่ยงโรคต้อหินด้วยเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) ที่สามารถประมวลผลได้ภายในเวลาเพียง 3 วินาที โดยสำนักงานการวิจัยแห่งชาติคัดเลือกให้เป็นหนึ่งในผลงานตัวแทนประเทศไทยเข้าร่วมการประกวดท่ามกลางนวัตกรรมจากนักประดิษฐ์นานาประเทศ

AI 3 วินาที เพิ่มโอกาสค้นพบภัยเงียบที่คุกคามการมองเห็น

โรคต้อหิน (Glaucoma) เป็นหนึ่งในโรคทางตาที่สำคัญ เนื่องจากสามารถทำลายเส้นประสาทตาอย่างต่อเนื่อง และอาจนำไปสู่การสูญเสียการมองเห็นอย่างถาวร ผู้ป่วยจำนวนมากไม่แสดงอาการผิดปกติในระยะแรก ทำให้กว่าจะทราบว่าป่วย โรคอาจดำเนินไปจนเกิดความเสียหายต่อการมองเห็นแล้ว

ขณะเดียวกัน ประเทศไทยยังมีข้อจำกัดด้านจำนวนบุคลากรทางการแพทย์เฉพาะทางด้านต้อหิน โดยเฉพาะการเข้าถึงบริการตรวจคัดกรองในระดับชุมชน การพัฒนาเทคโนโลยีที่ช่วยประเมินความเสี่ยงได้อย่างรวดเร็วจึงมีความสำคัญต่อการเพิ่มโอกาสส่งต่อผู้ที่มีความเสี่ยงเข้าสู่กระบวนการตรวจวินิจฉัยและรักษาอย่างเหมาะสม

จุดเด่นของ QUICK Glaucoma Detection Program คือการประยุกต์ใช้ AI วิเคราะห์ภาพถ่ายจากเครื่องตรวจจอประสาทตาและขั้วประสาทตาด้วยเทคโนโลยี Optical Coherence Tomography (OCT) ร่วมกับข้อมูลปัจจัยเสี่ยงสำคัญ ได้แก่ ความดันลูกตา อายุ และประวัติการเป็นโรคต้อหินในครอบครัว เพื่อช่วยประเมินความเสี่ยงได้อย่างรวดเร็วและครอบคลุมหลายมิติ

เทคโนโลยีดังกล่าวจึงมีศักยภาพในการสนับสนุนการทำงานของบุคลากรทางการแพทย์ โดยเฉพาะการคัดกรองเบื้องต้นและการพิจารณาส่งต่อผู้ที่มีความเสี่ยงสูง ทั้งนี้ ผลการคัดกรองด้วย AI ยังจำเป็นต้องได้รับการประเมินและยืนยันการวินิจฉัยโดยจักษุแพทย์ตามมาตรฐานทางการแพทย์

‍⚕️ ผนึกกำลังแพทย์–วิศวกร สร้างนวัตกรรมเพื่อประชาชน

ความสำเร็จครั้งนี้เกิดจากความร่วมมือของทีมสหวิชาชีพที่นำองค์ความรู้ด้านจักษุวิทยาและวิศวกรรมมาประยุกต์ใช้ร่วมกัน

ทีมจักษุแพทย์และผู้ร่วมพัฒนาประกอบด้วย รศ.นพ.ศักดิ์ชัย วงศกิตติรักษ์, อ.นพ.นนทพันธ์ ณรงค์, นพ.ภาสวุฒิ ท่อแก้ว, พญ.จิราพัชร เจนประเสริฐ, นพ.สรณ์ กุลติยะรัตนะ, นพ.ธนวินท์ ง้วนจินดา และ น.ส.พิมพ์มาดา บูรพานนท์

ร่วมกับทีมวิศวกร ได้แก่ นายวัชระ ศิริอาภรณ์ธรรม, นายพัทธวุธ มานะพงศ์พันธ์ และนายทินภัทร หนูแก้ว ซึ่งร่วมกันพัฒนาเทคโนโลยีเพื่อสนับสนุนการคัดกรองโรคต้อหินให้มีประสิทธิภาพและสามารถนำไปประยุกต์ใช้กับระบบบริการสุขภาพได้

จากรางวัลระดับโลก สู่การใช้ประโยชน์จริงในโรงพยาบาลและชุมชน

ปัจจุบัน โรงพยาบาลธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติ ได้เริ่มนำโปรแกรม QUICK Glaucoma Detection Program มาใช้งานจริงแล้ว พร้อมวางแผนขยายการคัดกรองสู่ระดับชุมชนร่วมกับมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เพื่อเพิ่มโอกาสให้ประชาชนเข้าถึงการประเมินความเสี่ยงโรคต้อหินได้อย่างทั่วถึงมากขึ้น

ความสำเร็จจากเวที iENA 2026 จึงไม่เพียงสะท้อนศักยภาพของนักวิจัยไทยในการพัฒนาเทคโนโลยีทางการแพทย์ที่ได้รับการยอมรับในระดับนานาชาติ แต่ยังเป็นก้าวสำคัญของการนำงานวิจัยและนวัตกรรมมาต่อยอดสู่การใช้ประโยชน์ในระบบสาธารณสุข

เพราะคุณค่าที่แท้จริงของนวัตกรรมทางการแพทย์ ไม่ได้อยู่เพียงรางวัลที่ได้รับ หากแต่อยู่ที่โอกาสในการช่วยให้ประชาชนเข้าถึงการดูแลสุขภาพได้รวดเร็วขึ้น และลดความเสี่ยงต่อการสูญเสียการมองเห็นที่อาจป้องกันได้

#มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ #โรงพยาบาลธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติ #นวัตกรรมไทย #iENA2026 #NRCT #สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ #AIทางการแพทย์ #โรคต้อหิน #QUICKGlaucomaDetection #ข่าวสุขภาพ #BangkokToday #บางกอกทูเดย์